Autoimmune Diseases
Πολλοί ασθενείς με αυτοάνοσο εξακολουθούν να έχουν συμπτώματα που επιβαρύνουν σημαντικά την ποιότητα ζωής τους, ακόμη και όταν οι εξετάσεις τους δείχνουν ότι η νόσος τους βρίσκεται σε ύφεση.
Τα αυτοάνοσα είναι νοσήματα με σημαντικό μεταβολικό υπόβαθρο. Ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που δεν ανιχνεύονται εύκολα, περνούν απαρατήρητες για πολλά χρόνια σε ασθενείς με αυτοάνοσο νόσημα και επηρεάζουν τα επίπεδα ενέργειας και την ικανότητα του οργανισμού να διαχειριστεί τη χρόνια φλεγμονή[1-3].
Είναι ιδιαίτερα συχνό σε ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα, ερυθηματώδη λύκο, νόσο του Χασιμότο, σύνδρομο Sjogren ή ελκώδη κολίτιδα, οι αιματολογικές εξετάσεις που αφορούν τη νόσο τους να βρίσκονται εντός των φυσιολογικών ορίων, ωστόσο οι ίδιοι να μην αισθάνονται καλά[4-10].
Μπορεί να νιώθουν έντονη κόπωση, αδυναμία, χρόνιους πόνους, να έχουν κακή διάθεση, χαμηλό πυρετό και μειωμένη πνευματική διαύγεια.
Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι ασθενείς αντιμετωπίζουν προβλήματα που συνδέονται με ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που δεν είναι εύκολο να ανιχνευτούν με τις κοινές εργαστηριακές εξετάσεις και δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με τη λήψη φαρμακευτικής αγωγής.
The Major Cause of Chronic Diseases
Τα αυτοάνοσα νοσήματα έχουν κοινά βασικά χαρακτηριστικά, που πρέπει να ληφθούν υπόψη στην αντιμετώπιση τους(16-24):
- Κοινό μεταβολικό υπόβαθρο: Aσθενείς με αυτοανοσία, έχουν κοινές ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές μεταξύ τους, ανεξάρτητα από το είδος αυτοάνοσου νοσήματος που έχουν εκδηλώσει.
- Προτίμηση προς το γυναικείο φύλο: Έχει παρατηρηθεί ότι τα αυτοάνοσα νοσήματα 8 στις 10 φορές πλήττουν γυναίκες. Ο λόγος που συμβαίνει αυτό, είναι το ιδιαίτερο μεταβολικό προφίλ των γυναικών και οι πολλαπλές ορμονικές αλλαγές που προκύπτουν κατά τη διάρκεια της ζωής τους: εμμηναρχή, εφηβεία, ωορρηξία, έμμηνος ρύση, κύηση, κλιμακτήριος, εμμηνόπαυση. Κάθε ορμονική αλλαγή, επηρεάζει άμεσα τη συνολική μεταβολική κατάσταση του οργανισμού.
-
Έχουν την τάση να εμφανίζονται μαζί: Είναι πολύ συχνό ένα άτομο να εμφανίζει ταυτόχρονα πάνω από μια αυτοάνοση διαταραχή.
- Οι παράγοντες που δεν σχετίζονται με την κληρονομικότητα: Παρότι η γενετική προδιάθεση συμμετέχει στην εκδήλωση αυτών των ασθενειών, οι μη-κληρονομικοί παράγοντες παίζουν σημαντικότερο ρόλο απ’ ότι πιστεύαμε παλαιότερα.
Dr. Dimitris Tsoukalas, MD
Chronic Diseases & Metabolic Disorders Clinic
Harvard Medical School Course GIMSS
President of The European Institute of Nutritional Medicine E.I.Nu.M
Autoimmune diseases arise when the organism attacks and destroys its own cells and organs. One out of ten European Union citizens suffers from an autoimmune disease.We have reached a point where autoimmune diseases make up the majority of chronic diseases and affect the health of more people than cardiovascular diseases or cancer.
According to the American Association of Autoimmune Related Diseases, fifty million Americans suffer from an autoimmune disease (one person out of five) and the numbers among the European population seem to compare.
Diseases such as:
- Multiple sclerosis
- Diabetes
- Rheumatoid arthritis
- Hashimoto's thyroiditis
- Psoriasis
- Ulcerative colitis
- Crohn's disease
- Lupus erythematosus
- Dermatitis
- Muscular diseases
- ALS
all come under the heading of autoimmune diseases. Their occurrence has increased dramatically over the last 15 years. They are all chronic diseases that require the person so affected to take complex pharmaceutical formulations for the rest of their lives.
Why is this happening
According to new studies, the higher the standard of living, the greater the incidence of autoimmune diseases; it is the price we pay for a lifestyle that departs more and more from a natural way of living.
In order to understand what exactly is happening we must examine the problem at its source: the cellular level.
Cells are the biological units that make up the organism. Colonies of cells sharing common characteristics aggregate to form organs and ultimately a human body.
The operating condition of the cells reflects the organism's general state of health.
Any cell is made up of certain chemical compounds that can be divided into two broad categories: structural and functional. These compounds, which are vital to the existence and proper functioning of cells, are procured through food. They include minerals, amino acids, proteins, vitamins, enzymes, fats and carbohydrates.
The question is: does the food we eat provide the body with the compounds it needs to build its tissues and perform vital cellular functions? And can it do so in the required quality and quantity to stay healthy?
Our food has changed
The difference between the food we consume today and the food we consumed just fifty years ago is tremendous.
As an example let's take a lettuce field. As a result of production demands the same field that was used to grow a hundred lettuces in the past is being used today to grow a thousand. The soil contains a fixed amount of nutrients but those are now divided among one thousand lettuces instead of a hundred.
In order to maintain production quotas the use of fertilizers becomes necessary. These are designed to replace the missing elements in the soil but they provide nowhere near the 98 elements occurring in nature. Standard modern agricultural methods use fertilizers containing only the three basic chemical elements necessary for plant growth (nitrogen, potassium and phosphorus) while the best organic farming fertilizers contain a mere sixteen.
In order to get the same amount of nutrients one lettuce could provide fifty years ago, today one has to eat ten, which is rather impractical. The same goes for the rest of man's food, of both vegetable and animal origin.
As a reslut the cells do not have at their disposal all of the elements they need to function properly and deficiencies gradually appear at the cellular and molecular levels.
Chemical elements that should be there, in the cell, are not. Of course life never depends entirely on one metabolic pathway; it uses alternatives. But the secondary pathway is never as effective as the primary.
As cell efficiency goes down so does health. We do not feel as good as we used to because we depart further from the optimum operating condition with each passing day. We commonly believe that it is the result of growing older but this is not true as the same problems now affect even young people.
The problem does not stop there. Cells are not only subject to deficiencies, they are also burdened with toxic substances that shouldn't be there. Heavy metals, industrial chemicals, drugs and other compounds foreign to life (xenobiotic substances) get into each and every one of our cells.
Cells alter
The condition of cells is a long way from their original, healthy state and the gap is getting wider and wider. Compounds that should be there are missing while compounds that shouldn't be are present.
Recent research shows that biochemical changes inside the cells is accompanied by changes in the membrane so that the cell's outside appearance alters.
As a result the organism fails to recognize cells as its own and attacks them!
Depending on heredity, environment and dietary choices, those cells that have departed furthest from normal are the first to be attacked. In many cases, the organism attacks more than one organ or system.
The real solution to the problem consists of handling its true cause by restoring the natural condition of the cells.
What can be done
1. Specific metabolomic examminations give us the necessary guidelines for the restoration of the cells' native state. According to Harvard Medical School, metabolomics is the simplest and most accurate method of evaluating the individual's state of health today. If at the same time healthy functions are restored, making use of the indicated pharmaceutical treatment where necessary, we have in our possession an extremely powerful weapon in the fight against autoimmune diseases.
2. The patient can be made to locate and manage the stress factors hiding in the background. This aspect is most often ignored. In the majority of cases autoimmune diseases are accompanied by a severe emotional drop which feeds back into the disease, making things worse.
alterations on the biochemical level and stress stemming from the modern environment are the culprits behind the explosion of autoimmune diseases. A gradual restoration of natural condition can stop deterioration and lead to steady improvement.
The human body is genetically programed to be healthy; it is medicine's duty, and ours as well, to assist it in its effort. Recently gained scientific knowledge gives us the possibility and also the responsibility to further the work of nature.
To Your Health!
Νέες εξελίξεις, που αφορούν στην κατανόηση των μηχανισμών ανάπτυξης των αυτοάνοσων νοσημάτων, έχουν οδηγήσει σε πιο αποτελεσματική αντιμετώπιση και στη βελτίωση της πορείας αυτής της κατηγορίας ασθενειών.
Τα αυτοάνοσα νοσήματα οφείλονται κυρίως σε παράγοντες κινδύνου που συνδέονται με τον τρόπο ζωής και διατροφής.
Καθώς οι παράγοντες αυτοί είναι μεταβλητοί, μπορούν δηλαδή να αλλάξουν, στοχευμένες ιατρικές παρεμβάσεις στον τρόπο ζωής και διατροφής, οδηγούν σε ουσιαστική βελτίωση της πορείας της νόσου, καθώς και σε βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων που έχουν εκδηλώσει αυτοάνοσο νόσημα.
Αυτοάνοσα Νοσήματα & Κληρονομικότητα
Ένα οικογενειακό ιστορικό αυτοάνοσων ασθενειών είναι από μόνος του ένας παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξη μιας αυτοάνοσης διαταραχής. Ωστόσο, σε οικογένειες με προδιάθεση για αυτοάνοσα νοσήματα, τα ίδια τα νοσήματα δεν μεταδίδονται απαραίτητα από το γονέα στα παιδιά.
Η ύπαρξη ενός τύπου αυτοάνοσου στην οικογένεια, μπορεί να προδιαθέσει τα παιδιά σε άλλους τύπους αυτοάνοσων νόσων. Για παράδειγμα, ένας γονέας μπορεί να έχει λύκο και το παιδί του να έχει αυξημένο κίνδυνο να αναπτύξει κάποιο άλλο αυτοάνοσο (νεανικό διαβήτη, ψωρίαση, φλεγμονώδη νόσο του εντέρου, σκλήρυνση κατά πλάκας και άλλα). Ένα μέλος της οικογένειας μπορεί να έχει αυτοάνοση νόσο του εντέρου, αλλά ένα άλλο να διαγνωστεί με ρευματοειδή αρθρίτιδα.
Οι αυτοάνοσες ασθένειες δεν μεταδίδονται από ένα μόνο γονίδιο. Είναι πιθανώς ένας συνδυασμός πολλών γονιδίων, που μαζί με παράγοντες που συνδέονται με τον τρόπο ζωής, πυροδοτούν την ανάπτυξη της νόσου.
Παρότι δεν μπορούμε να παρέμβουμε στην κληρονομικότητα, αυτή εμπλέκεται σε λιγότερο από 20% στην ανάπτυξη αυτοάνοσου νοσήματος. Είναι ενθαρρυντικό ότι το υπόλοιπο 80% αφορά σε μεταβολικούς παράγοντες που μπορούν να μεταβληθούν και συνδέονται με τον τρόπο ζωής, τις ελλείψεις του οργανισμού και τη διατροφή[5].
Αλλοίωση της μεταβολικής ισορροπίας του οργανισμού: λόγω συνεχούς διαθεσιμότητας υψηλά επεξεργασμένων τροφών[12].
Φυσιολογικά θα έπρεπε να προκύπτει εναλλαγή της λήψης τροφής, με περιόδους που δεν λαμβάνεται τροφή (νηστεία).
Οι περίοδοι που δεν λαμβάνεται τροφή μέσα στην ημέρα, παίζουν σημαντικό ρόλο για την ομαλή μεταβολική ισορροπία του οργανισμού, τον «επαναπρογραμματισμό» του ορμονικού συστήματος και τη ρύθμιση της λειτουργίας του ανοσοποιητικού.
Στις περιόδους που δεν λαμβάνεται τροφή, μειώνονται τα επίπεδα ορμονών στο αίμα (ινσουλίνη και λεπτίνη) που ρυθμίζουν τη λειτουργία των υπόλοιπων ορμονών και του ανοσοποιητικού συστήματος. Αντίστοιχα, κατά τις περιόδους σίτισης, τα επίπεδα της ινσουλίνης και της λεπτίνης αυξάνονται[12-15].
Οι περίοδοι νηστείας μπορούν να διαρκούν για κάποιο διάστημα στη διάρκεια μιας ημέρας, μιας εβδομάδας ή ενός μήνα. Η πιο κοινή περίοδος νηστείας μέσα στην ημέρα, είναι η περίοδος από το τελευταίο γεύμα της ημέρας, μέχρι τη λήψη τροφής την επόμενη μέρα. Η αύξηση αυτού του διαστήματος νηστείας, έχει θετικά αποτελέσματα στην επίπτωση χρόνιων ασθενειών, στη χρόνια φλεγμονή, στην ταχύτητα γήρανσης του οργανισμού, στο διαβήτη, στον καρκίνο και στην παχυσαρκία[13,14].
Εικόνα 4. Οι φυσιολογικές διακυμάνσεις στη πρόσληψη τροφής, προκαλούν περιοδική ενεργοποίηση του μηχανισμού mTOR (on - off) και προάγουν την ομαλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Η χρόνια συνεχής ενεργοποίηση του mTOR, προκαλεί μεταβολική απορρύθμιση, αυξημένη ευπάθεια σε λοιμώξεις και ανάπτυξη αυτοάνοσων και αλλεργικών παθήσεων. Modified, De Rosa Nature Immunology, 2017.
Φυσιολογικά θα έπρεπε να προκύπτει εναλλαγή της λήψης τροφής, με περιόδους που δεν λαμβάνεται τροφή (νηστεία).
Οι περίοδοι που δεν λαμβάνεται τροφή μέσα στην ημέρα, παίζουν σημαντικό ρόλο για την ομαλή μεταβολική ισορροπία του οργανισμού, τον «επαναπρογραμματισμό» του ορμονικού συστήματος και τη ρύθμιση της λειτουργίας του ανοσοποιητικού.
Στις περιόδους που δεν λαμβάνεται τροφή, μειώνονται τα επίπεδα ορμονών στο αίμα (ινσουλίνη και λεπτίνη) που ρυθμίζουν τη λειτουργία των υπόλοιπων ορμονών και του ανοσοποιητικού συστήματος. Αντίστοιχα, κατά τις περιόδους σίτισης, τα επίπεδα της ινσουλίνης και της λεπτίνης αυξάνονται[12-15].
Οι περίοδοι νηστείας μπορούν να διαρκούν για κάποιο διάστημα στη διάρκεια μιας ημέρας, μιας εβδομάδας ή ενός μήνα. Η πιο κοινή περίοδος νηστείας μέσα στην ημέρα, είναι η περίοδος από το τελευταίο γεύμα της ημέρας, μέχρι τη λήψη τροφής την επόμενη μέρα. Η αύξηση αυτού του διαστήματος νηστείας, έχει θετικά αποτελέσματα στην επίπτωση χρόνιων ασθενειών, στη χρόνια φλεγμονή, στην ταχύτητα γήρανσης του οργανισμού, στο διαβήτη, στον καρκίνο και στην παχυσαρκία[13,14].
Εικόνα 4. Οι φυσιολογικές διακυμάνσεις στη πρόσληψη τροφής, προκαλούν περιοδική ενεργοποίηση του μηχανισμού mTOR (on - off) και προάγουν την ομαλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Η χρόνια συνεχής ενεργοποίηση του mTOR, προκαλεί μεταβολική απορρύθμιση, αυξημένη ευπάθεια σε λοιμώξεις και ανάπτυξη αυτοάνοσων και αλλεργικών παθήσεων. Modified, De Rosa Nature Immunology, 2017.
Η φυσιολογική αυξομείωση των επίπεδων της ινσουλίνης και της λεπτίνης, μέσα από την εναλλαγή νηστείας-σίτισης, προάγει την ομαλή λειτουργία ενός κεντρικού κυτταρικού μηχανισμού που ονομάζεται mTOR (εμ-τορ).
Ο μηχανισμός mTOR ρυθμίζει ζωτικές λειτουργίες των κυττάρων και του οργανισμού, όπως:
-
την παραγωγή ενέργειας
-
τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος
-
τον κυτταρικό πολλαπλασιασμό
-
την ανίχνευση της παρουσίας ή της απουσίας θρεπτικών στοιχείων και οξυγόνου στα κύτταρα
- τη διαδικασία της φλεγμονής
Η λειτουργία του mTOR απορρυθμίζεται σε παθολογικές καταστάσεις όπως τα αυτοάνοσα, οι αλλεργίες, ο καρκίνος, o διαβήτης, η παχυσαρκία[16].
Υπό φυσιολογικές συνθήκες, οι διακυμάνσεις στην πρόσληψη τροφής, προκαλούν περιοδική ενεργοποίηση του μηχανισμού mTOR (on - off). Η φυσιολογική αυτή διακύμανση στη δράση του mTOR, προάγει την ομαλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.
Στις ανεπτυγμένες χώρες, ο σύγχρονος τρόπος ζωής και η αφθονία διαθέσιμης τροφής, συμβάλουν στην απώλεια αυτής της φυσιολογικής διακύμανσης. Αυτό συμβαίνει γιατί είναι συνεχής η λήψη τροφής με αυξημένη θερμιδική απόδοση και χαμηλή περιεκτικότητα σε θρεπτικά στοιχεία, καθόλη τη διάρκεια της ημέρας.
Η συνεχής ενεργοποίηση του mTOR προκαλεί:
-
μεταβολική απορρύθμιση
-
αυξημένη ευπάθεια σε λοιμώξεις
-
ανάπτυξη αυτοάνοσων και αλλεργικών παθήσεων
Η κατανάλωση βιομηχανικά επεξεργασμένων τροφών, αλλά και φρέσκων τροφίμων που έχουν εκτεθεί σε φυτοφάρμακα και παρασιτοκτόνα, επηρεάζει σημαντικά τη μικροβιακή χλωρίδα της τροφής και τη σύσταση του μικροβιώματος του ανθρώπινου οργανισμού.
Μειωμένη έκθεση του ανοσοποιητικού σε φυσιολογικά μικρόβια: Στις ανεπτυγμένες χώρες, λόγω αυξημένης αντισηψίας και ενισχυμένων συνθηκών υγιεινής, το ανοσοποιητικό σύστημα των ανθρώπων δεν έρχεται σε επαφή με τα μικρόβια που χρειάζεται, ώστε να ωριμάσει. Η ελλιπής έκθεση του ανοσοποιητικού σε φυσιολογικά μικρόβια, είναι ένας από τους παράγοντες που οδηγούν σε αδυναμία αναγνώρισης των κυττάρων του εαυτού[12]. Το ανοσοποιητικό "βλέπει" τα δικά του όργανα και ιστούς ως ξένα, τους επιτίθεται και αναπτύσσεται αυτοανοσία.
To Επόμενο Βήμα μετά τη Διάγνωση ενός Αυτοάνοσου Νοσήματος
Η διάγνωση είναι το πρώτο και όχι το τελευταίο βήμα στην αντιμετώπιση των αυτοάνοσων. Είναι ζωτικής σημασίας, παράλληλα ή σε συνέχεια της διάγνωσης ενός αυτοάνοσου νοσήματος, να εντοπιστούν και να διαχειριστούν οι υποκείμενες μεταβολικές διαταραχές και παράγοντες κινδύνου που οδηγούν στην εκδήλωση του[24-29].
Όσο νωρίτερα διαχειριστούν τα αίτια πυροδότησης των αυτοάνοσων, τόσο πιο αποτελεσματικές είναι οι παρεμβάσεις πρόληψης και θεραπείας.
Όσο νωρίτερα διαχειριστούν τα αίτια πυροδότησης των αυτοάνοσων, τόσο πιο αποτελεσματικές είναι οι παρεμβάσεις πρόληψης και θεραπείας.
Η εξέταση των αυτοάνοσων ως μια ομάδα ασθενειών, που οφείλονται σε κοινούς παράγοντες, έχει δώσει νέες προοπτικές στην αντιμετώπιση τους. Ιδιαίτερα η κατανόηση ότι τα αυτοάνοσα οφείλονται σε παράγοντες κινδύνου, που μπορούν σε ένα μεγάλο μέρος να μεταβληθούν, έχει αλλάξει την οπτική μας σχετικά με τις δυνατότητες πρόληψης, αλλά και την πορεία εξέλιξης αυτών των νοσημάτων.
Σήμερα γνωρίζουμε ότι ακόμη κι αν κάποιος έχει γενετική προδιάθεση, μπορεί να αποφύγει την εκδήλωση ενός αυτοάνοσου νοσήματος, εφόσον εξαλειφθούν οι παράγοντες που πυροδοτούν αυτή την κατηγορία ασθενειών.
Η Μέτρηση Μικρών Μορίων Συμβάλλει Σημαντικά στην Αντιμετώπιση των Αυτοάνοσων
Νέα στοιχεία επιβεβαιώνουν το γεγονός, ότι για να επιτευχθεί μια ουσιαστική βελτίωση της υγείας και της ποιότητας ζωής, πρέπει ο κάθε ασθενής να αντιμετωπιστεί ως μια μοναδική περίπτωση, να αποκατασταθούν οι μεταβολικές διαταραχές και οι ελλείψεις του οργανισμού σε βασικά θρεπτικά στοιχεία, που οδήγησαν στην εκδήλωση νόσου.
Η μέτρηση πολύ μικρών μορίων, με τη διενέργεια εξειδικευμένων αναλύσεων, παρέχει ακριβή εικόνα για την κατάσταση του μεταβολικού προφίλ του κάθε ατόμου ξεχωριστά. Πρόκειται για επιπρόσθετα εργαλεία στις τρέχουσες επιλογές διάγνωσης και αντιμετώπισης, που βοηθούν το γιατρό να παραδώσει πιο αποτελεσματικές θεραπείες.
Καταγράφονται με ακρίβεια οι ελλείψεις σε μικροθρεπτικά συστατικά και οι μεταβολικές διαταραχές, οδηγώντας στην άμεση διόρθωση τους[3,5,6,9,27,28].
Εντοπίζονται έτσι στοιχεία που αφορούν:
-
τις ελλείψεις θρεπτικών στοιχείων (μεταλλικά στοιχεία, αμινοξέα, βιταμίνες, ένζυμα, ωμέγα 3 κ.ά.)
-
την ικανότητα διαχείρισης φλεγμονών
-
τις διατροφικές ανάγκες
-
το μεταβολισμό των πρωτεϊνών, των υδατανθράκων και των λιπιδίων
-
την κατάσταση του μικροβίωματος
-
την ικανότητα του οργανισμού να παράγει ενέργεια
-
τη λειτουργία του νευρικού συστήματος
-
την τοξική επιβάρυνση του οργανισμού
- την αντιοξειδωτική ικανότητα του οργανισμού
και επιπρόσθετοι δείκτες που εστιάζουν στην απόκλιση του οργανισμού από τη φυσιολογική λειτουργία σε κυτταρικό επίπεδο.
Η αποκατάσταση της μεταβολικής ισορροπίας του οργανισμού, σε συνδυασμό με την εφαρμογή εντατικής ιατρικής παρέμβασης στον τρόπο ζωής και διατροφής, βελτιώνει την κλινική εικόνα και την πορεία της υγείας ασθενών με αυτοάνοσο νόσημα.
Η φαρμακευτική αγωγή, η διόρθωση των ελλείψεων και η διατροφή του κάθε ασθενούς, πρέπει να προσαρμόζονται στο μεταβολικό του προφίλ. Κατ’ αυτό τον τρόπο, οι αλλαγές και οι βελτιώσεις διατηρούνται μακροπρόθεσμα.
Σήμερα τα αυτοάνοσα νοσήματα δεν θεωρούνται πλέον άλυτες καταστάσεις υγείας. Μέσα από την εμπειρία μας με χιλιάδες περιστατικά αυτοανοσίας, έχουμε διαπιστώσει ότι με στοχευμένες ιατρικές παρεμβάσεις στον τρόπο ζωής, στη διατροφή και στις ελλείψεις του οργανισμού μπορεί να επιτευχθεί μακροχρόνια και σημαντική βελτίωση στην πλειοψηφία των περιπτώσεων.
Refs:
hmg.oxfordjournals.org
www.nature.com
www.aarda.org
www.timesonline.co.uk
Η ιατρική παρακολούθηση των ασθενών με αυτοάνοσο νόσημα πρέπει να συνδυάζει τόσο τον έλεγχο της φλεγμονής και της συμπτωματολογίας της νόσου, όσο και τη διόρθωση των ελλείψεων και των μεταβολικών διαταραχών που οδήγησαν στην ανάπτυξη της.
Εικόνα 2: Οι δύο άξονες που καθορίζουν την αντιμετώπιση των αυτοάνοσων νοσημάτων.
Τα αυτοάνοσα είναι χρόνια νοσήματα με σημαντικό μεταβολικό υπόβαθρο, οφείλονται σε πολλαπλούς παράγοντες που επηρεάζουν ταυτόχρονα τη λειτουργία του ανοσοποιητικού, του νευρικού, του ορμονικού, του γαστρεντερικού συστήματος και του οργανισμού συνολικά.
Οι ασθενείς με αυτοάνοσο νόσημα, έχουν ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που συνδέονται με την ύπαρξη της νόσου τους και επηρεάζουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.
Mεταβολικές διαταραχές που είναι κοινές στα αυτοάνοσα νοσήματα(3-15,17,18), όπως:
-
Η αντίσταση στην ινσουλίνη: Η αυξημένη κατανάλωση υψηλά επεξεργασμένων τροφών και ζάχαρης, αναγκάζουν τον οργανισμό να εκκρίνει όλο και μεγαλύτερες ποσότητες ινσουλίνης, ώστε να διατηρήσει τα επίπεδα του ζαχάρου στο αίμα εντός του φυσιολογικού. Η ινσουλίνη, είναι αυξητικός παράγοντας που αυξάνει την ένταση των φλεγμονών στο σώμα και απορρυθμίζει τη λειτουργία του ανοσοποιητικού.
-
Οριακές ελλείψεις σε βιταμίνες και μικροθρεπτικά ("κρυμμένη πείνα"), που ρυθμίζουν την ομαλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος: Βιταμίνες και θρεπτικά στοιχεία, όπως η βιταμίνη D, τα ω3 λιπαρά οξέα, το μαγνήσιο, το σελήνιο, τα προβιοτικά κ.ά. έχουν ανοσορυθμιστική δράση. Είναι απαραίτητες δηλαδή, για τη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος.
-
Διαταραχή του μικροβιώματος: Το μικροβίωμα είναι το σύνολο των μικροβίων που υπάρχουν στον ανθρώπινο οργανισμό. Η σύσταση του μικροβιώματος, είναι κεντρικός παράγοντας στην ομαλή λειτουργία του οργανισμού συνολικά και του ανοσοποιητικού συστήματος.
-
Η κακή αντιοξειδωτική κατάσταση του οργανισμού: Στον ανθρώπινο οργανισμό συμβαίνουν χιλιάδες βλάβες καθημερινά, σε κάθε κύτταρο (οξείδωση). Αντιοξειδωτικοί μηχανισμοί διορθώνουν φυσιολογικά αυτές τις βλάβες. Μεταβολικές διαταραχές, όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη, αλλά και ελλείψεις σε αντιοξειδωτικά στοιχεία, προάγουν τη συσσώρευση βλαβών, δυσχερένουν την διόρθωση τους και αυξάνουν τον κίνδυνο νόσου.
- Η δυσκολία διαχείρισης της φλεγμονής: Η χρόνια φλεγμονή επιβαρύνει τις ήδη υπάρχουσες μεταβολικές διαταραχές και προκαλεί νέες, όπως η αντίσταση στην ινσουλίνη, η δυσλιπιδαιμία και ο διαβήτης, που τροφοδοτούν περαιτέρω τη φλεγμονή και προκαλούν επιπρόσθετες επιπλοκές.
προκαλούν αλλαγές στη φυσιολογική σύσταση των κυττάρων του οργανισμού και δυσκολεύουν την αναγνώριση τους από το ανοσοποιητικό σύστημα.
Η σταδιακή ανάπτυξη οριακών ελλείψεων, που περνούν απαρατήρητες, συσσωρεύονται σε διάστημα αρκετών ετών ή και δεκαετιών και υποσκάπτουν την υγεία μας. Σε συνθήκες ανεπάρκειας θρεπτικών ουσιών, επηρεάζεται η λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος και των φυσιολογικών διεργασιών του οργανισμού, αυξάνοντας τον κίνδυνο για την ανάπτυξη νόσου.
Όταν πλέον γίνουν αντιληπτές, έχουν ήδη οδηγήσει στην ανάπτυξη αυτοάνοσου νοσήματος. Αυτός είναι και ο λόγος που ο εντοπισμός και η διόρθωσή τους απαιτούν χρόνο και στενή ιατρική παρακολούθηση, ώστε να έχουν ένα σημαντικό αντίκτυπο στην κατάσταση της υγείας του ασθενή.
Όταν πλέον γίνουν αντιληπτές, έχουν ήδη οδηγήσει στην ανάπτυξη αυτοάνοσου νοσήματος. Αυτός είναι και ο λόγος που ο εντοπισμός και η διόρθωσή τους απαιτούν χρόνο και στενή ιατρική παρακολούθηση, ώστε να έχουν ένα σημαντικό αντίκτυπο στην κατάσταση της υγείας του ασθενή.
Η διενέργεια ειδικών εξετάσεων είναι απαραίτητη, καθώς πρέπει να καταγραφούν οι ακριβείς ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές που οδήγησαν στην ανάπτυξη της νόσου, ώστε να σχεδιαστεί ολοκληρωμένα το θεραπευτικό πλάνο για την αντιμετώπισή της.
/%CE%B5%CE%BE%CE%B5%CF%84%CE%AC%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82%20%CE%B1%CF%85%CF%84%CE%BF%CE%AC%CE%BD%CE%BF%CF%83%CE%B1.jpg)
Ειδικές Εξετάσεις Καθορίζουν την Πορεία των Αυτοάνοσων Νοσημάτων
Ο ακριβής εντοπισμός και η αντιμετώπιση των μεταβολικών διαταραχών, γίνεται αποκλειστικά με τη διενέργεια ειδικών εξετάσεων που αναλύουν μικρά μόρια στο αίμα.
Οι συγκεκριμένες εξετάσεις απευθύνονται σε ασθενείς που έχουν διαγνωστεί με αυτοάνοσο ή χρόνιo νόσημα. Πρόκειται για μια ευαίσθητη μέθοδο μέτρησης, που ανιχνεύει τις ελλείψεις του οργανισμού και τις μεταβολικές διαταραχές που συνδέονται με την πορεία και την εκδήλωση αυτής της κατηγορίας ασθενειών(25-29).
Ονομάζονται μεταβολομικές αναλύσεις. Μετράνε πολύ μικρά μόρια (μεταβολίτες) που συμμετέχουν στις χημικές αντιδράσεις του οργανισμού. Το πλεονέκτημά τους είναι ότι καταγράφουν τις ακριβείς ελλείψεις και μεταβολικές διαταραχές, καθιστώντας έτσι αποτελεσματική την αντιμετώπιση των αυτοάνοσων νοσημάτων.
Η στοχευμένη διόρθωση των ελλείψεων και η αποκατάσταση των μεταβολικών παραγόντων κινδύνου είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση:
-
της φλεγμονής και του χρόνιου πόνου
-
της εξέλιξης της νόσου
-
της έκπτωσης του ανοσοποιητικού συστήματος
-
του περιορισμού της δραστηριότητας στην καθημερινή ζωή
-
της δυσλειτουργίας του γαστρεντερικού
-
των μειωμένων επιπέδων ενέργειας και των διαταραχών της διάθεσης και του ύπνου
Μέχρι και λίγα χρόνια πριν, η ακριβής καταγραφή των ελλείψεων σε κάθε άτομο ήταν ιδιαίτερα δύσκολη με τις κλασσικές μεθόδους μέτρησης. Έτσι η διόρθωση τους βασιζόταν σε γενικές οδηγίες.
Τα τελευταία χρόνια, με τη χρήση μεταβολομικών αναλύσεων, ανιχνεύονται μικρά μόρια που συμμετέχουν στις χημικές αντιδράσεις του οργανισμού και καταγράφουν με ακρίβεια τις ελλείψεις και τις μεταβολικές διαταραχές.
Σήμερα η ιατρική διαθέτει περισσότερα εργαλεία από αυτά που διέθετε δέκα ή πέντε μόλις χρόνια πριν. Στοχευμένες ιατρικές παρεμβάσεις για τη διόρθωση των ελλείψεων του οργανισμού, σε συνδυασμό με τη χρήση νέων αποτελεσματικότερων και πιο φιλικών φαρμακευτικών αγωγών, αλλάζουν την πορεία της νόσου και την ποιότητα ζωής αυτών των ασθενών.
Παρότι δεν υφίσταται μόνιμη θεραπεία για τα αυτοάνοσα νοσήματα, μέσα από την κλινική μας εμπειρία έχουμε διαπιστώσει ότι ο έλεγχος των συμπτωμάτων και η παράλληλη αντιμετώπιση των μεταβολικών διαταραχών της νόσου, βελτιώνουν σημαντικά την πορεία της υγείας ασθενών με αυτοάνοσο, βοηθούν στον καλύτερο έλεγχο των συμπτωμάτων και στη μείωση της συχνότητας των υποτροπών.
Προγραμματισμός Εξετάσεων & Ραντεβού
Κατά τον προγραμματισμό των ραντεβού δίνεται προτεραιότητα σε ασθενείς με αυτοάνοσο νόσημα με ήδη διαγνωσμένη νόσο. Είναι απαραίτητη η τηλεφωνική επικοινωνία, ώστε να γίνουν διευκρινιστικές ερωτήσεις για να ελέγξουμε με βάση το νόσημα, πώς μπορούμε να βοηθήσουμε και εάν το περιστατικό εμπίπτει στις κατηγορίες νοσημάτων που αναλαμβάνουμε.
Βιβλιογραφικές αναφορές:
- Autoimmune Association.
- World aging population, chronic diseases and impact of modifiable-metabolic risk factors Dr. Dimitris Tsoukalas, MD (Greece). European Institute of Nutritional Medicine, E.I.Nu.M. 20th International Congress of Rural Medicine 2018. Tokyo - Japan.
- Insulin Resistant Pathways are associated with Disease Activity in Rheumatoid Arthritis and are Subject to Disease Modification through Metabolic Reprogramming; A Potential Novel Therapeutic Approach," Lorna Gallagher Sian Cregan Monika Biniecka, et al. Arthritis and Rheumatolology. Dec. 16, 2019.
- Metabolic pressure and the breach of immunological self-tolerance Veronica De Rosa et al. Nature Immunology (2017).
- Effects of Intermittent Fasting on Health, Aging, and Disease List of authors. Rafael de Cabo, Ph.D., and Mark P. Mattson, Ph.D. N Engl J Med 2019
- Chronic Inflammation in the Context of Everyday Life: Dietary Changes as Mitigating Factors. Margină, D.; Ungurianu, A.; Purdel, C.; Tsoukalas, D.; Sarandi, E.; Thanasoula, M.; Tekos, F.; Mesnage, R.; Kouretas, D.; Tsatsakis, A. Int. J. Environ. Res. Public Health 2020.
- Metabolic syndrome, autoimmunity and rheumatic diseases. GabrielaMedina et. al. Pharmacological Research Volume, July 2018.
- Twenty-five years of mTOR: Uncovering the link from nutrients to growth.David M. Sabatini. PNAS November 7, 2017.
- Hygiene Hypothesis and Autoimmune Diseases Clinical Reviews in Allergy & Immunology Graham A. W. Rook 2012.
- Environmental Exposures and Autoimmune Diseases: Contribution of Gut Microbiome M. Firoze Khan and Hui Wang. Front. Immunol., 10 January 2020 .
- Immunomodulatory Role of Vitamin D: A Review. Agnieszka SkrobotUrszula DemkowMałgorzata Wachowska. Current Trends in Immunity and Respiratory Infections. 2018
- Immunomodulatory Effects of Vitamin D in Pregnancy and Beyond Farhan Cyprian. Front. Immunol., 22 November 2019
- The Implication of Vitamin D and Autoimmunity: a Comprehensive Review Chen-Yen Yang et. al. Clin Rev Allergy Immunol. 2018 Jul.
- Hidden Hunger: Solutions for America’s Aging Populations. Nutrients 2018.
- Stress and the onset of SLE Eric F. Morand 25 January 2018. Nature Reviews Rheumatology.
- Autoimmune disease: why and where it occurs. Philippa Marrack, John Kappler & Brian L. Kotzin Nature Medicine volume 7, pages 899–905 (2001)
- Role of “Western Diet” in Inflammatory Autoimmune Diseases Arndt Manzel et. al. Curr Allergy Asthma Rep. 2014 Jan; 14(1): 404.
- Low micronutrient intake may accelerate the degenerative diseases of aging through allocation of scarce micronutrients by triage Bruce N. Ames. PNAS November 21, 2006.
- Serum metabolomic patterns in patients with autoimmune thyroid disease. American Association of Clinical Endocrinologists. Endocrine Practice 2020 Jan.
- Targeted Metabolomic Analysis of Serum Fatty Acids for the Prediction of Autoimmune Diseases. Dimitris Tsoukalas, Vassileios Fragoulakis, Evangelia Sarandi et. al. Frontiers in Molecular Biosciences, Metabolomics (6), 2019, Published 1 November 2019.
- The Akt pathway in oncology therapy and beyond (Review). Nitulescu GM, Van De Venter M, Nitulescu G, Ungurianu A, Juzenas P, Peng Q, Olaru OT, Grădinaru D, Tsatsakis A, Tsoukalas D, Spandidos DA, Margina D. Int J Oncol. 2018 Oct 16. doi: 10.3892/ijo.2018.4597.
- Identification of gene expression signatures in autoimmune disease without the influence of familial resemblance. Zheng Liu Kevin Maas Thomas M. Aune Human Molecular Genetics 2006.
- Serum metabolomic patterns in patients with autoimmune thyroid disease. American Association of Clinical Endocrinologists. Endocrine Practice 2020 Jan.
- The Autoimmune Connection. Essential Information for Women on Diagnosis, Treatment, and Getting On With Your Life Rita-Baron Faust, Jill P. Buyon. 2016 McGraw-Hill Education.
- Application of metabolomics in autoimmune diseases: Insight into biomarkers and pathology. J. Kang et al. / Journal of Neuroimmunology 279 (2015) 25–32
- Metabolic profiling of organic and fatty acids in chronic and autoimmune diseases. EvangeliaSarandi, Dimitris Tsoukalas et. al. Advances in Clinical Chemistry, July 2020.
- Dietary factors in rheumatic autoimmune diseases: a recipe for therapy? Shani Dahan, Yahel Segal1 and Yehuda Shoenfeld. NATURE REVIEWS | RHEUMATOLOGY. 13 Apr 2017.
- Prediction of Autoimmune Diseases by Targeted Metabolomic Assay of Urinary Organic Acids. Dimitris Tsoukalas et al. Metabolites. 2020 Dec 8.
- Non-communicable Diseases in the Era of Precision Medicine: An Overview of the Causing Factors and Prospects.Dimitris Tsoukalas, Evangelia Sarandi et. al. Bio#Futures. Springer, Cham. May 2021.
F.A.QS
Partnerships
About Us
